Klinische studie

Ondanks het succes van de behandeling met lutetium-177 bij uitgezaaide prostaatkanker is deze helaas niet voor iedereen effectief. Ongeveer 30% van de patiënten heeft geen baat bij de behandeling, maar ondervinden wel bijwerkingen zoals misselijkheid en vermoeidheid. Op dit moment is het niet mogelijk om te voorspellen welke patiënt wel en welke niet op de behandeling zal reageren. 

Daarom zal ILLUMINATE een klinische studie opzetten met als doel om objectieve beslissingscriteria te vinden voor de keuze van de behandeling en de monitoring van de effectiviteit van de behandeling. Dit zal bijdragen aan het optimaliseren van de werkzaamheid en veiligheid van de kankerbehandeling.

De huidige methoden om de werkzaamheid van de behandeling bij prostaatkanker te voorspellen en te monitoren missen belangrijke kenmerken om te beoordelen of patiënten wel of niet reageren op de behandeling en wat de oorzaak hiervan is op moleculair niveau. Met metabole MRI kan dit wel worden bepaalde. Metabole MRI is een techniek waarmee alle chemische reacties in het lichaam in beeld kunnen worden gebracht. Die informatie kan gebruikt worden om te bepalen hoe patiënten reageren op de behandeling met lutetium-177.

Met deze klinische studie wil ILLUMINATE aantonen dat metabole MRI de effectiviteit van de behandeling bij prostaatkanker kan verbeteren door een betere dosering toe te passen, het voorkomen van bijwerkingen en het snel identificeren van patiënten die geen baat hebben bij de behandeling. ILLUMINATE zal zorgen voor de eerste klinische toepassing van metabole MRI, gericht op uitgezaaide prostaatkanker. Deze ‘proof-of-principle’-studie zal de weg vrijmaken voor toekomstige uitbreiding van de technologie naar vroegere stadia van kanker en voor gebruik bij andere kankersoorten.

Opzet van de klinische studie

ILLUMINATE zal een klinische studie uitvoeren in Essen (Duitsland), Utrecht (Nederland) en Amsterdam (Nederland). Voor het onderzoek zullen 150 patiënten met uitgezaaide prostaatkanker worden gerekruteerd die als routinezorg een behandeling met lutetium-177-PSMA ondergaan.

Naast deze routinezorg zal voor de ILLUMINATE studie metabole MRI worden gedaan als onderdeel van de (PET/CT en metabole MRI) theranostische aanpak. Een theranostische aanpak houdt in dat met dezelfde behandeling (lutetium-177-PSMA) er zowel behandeld wordt als dat dit gebruikt voor de diagnostiek. Volgens de routinezorg zullen patiënten maximaal zes maal de lutetium-177-PSMA krijgen met een interval van 6-9 weken. PSMA-PET/CT en de metabolische MRI wordt uitgevoerd bij aanvang van de studie en na elke twee behandelingen met lutetium om de respons op de behandeling te bepalen. 

Het hoofddoel van de ILLUMINATE klinische studie is om te onderzoeken of metabole MRI kan voorspellen welke patiënten reageren op de behandeling met lutetium-177 en welke niet. De ILLUMINATE studie heeft als doel biomarkers te vinden uit de uitgevoerde metabole MRI-scans die in een klinische setting kunnen worden gebruikt om de effectiviteit van de kankerbehandeling te voorspellen en verbeteren.

Zoals gezegd reageert 30% van de kankerpatiënten niet op een behandeling met lutetium-177, maar ondervindt wel de bijbehorende bijwerkingen die hun levenskwaliteit aantasten. De biomarkers die uit het klinische onderzoek ILLUMINATE zijn verkregen, zouden kunnen voorkomen dat deze patiënten een invasieve behandeling moeten ondergaan zonder daar baat bij te hebben.